Το
κύκλωμα προστασίας εξόδου τελικών ενισχυτών και
ηχείων , διαθέτει μερικά ενδιαφέροντα στοιχεία
όπως η απομόνωση των ηχείων από την έξοδο του
ενισχυτού, όταν εμφανίζεται συνεχής τάση στην
έξοδο του ή όταν η θερμοκρασία του ψύκτη ανέβει
υπερβολικά, παρέχοντας ταυτόχρονα και χρονική
καθυστέρηση στην σύνδεση των ηχείων στον
ενισχυτή, ώστε να αποφύγουμε να περάσουν σε αυτά,
οι γνωστοί ενοχλητικοί θόρυβοι από την φόρτιση-
εκφόρτιση των πυκνωτών τροφοδοσίας. Αποτελείται
από έναν δυαδικό συγκριτή [IC1], τα τρανζίστορ Q1-2
και τις ενδεικτικές LED D5-6. Η τροφοδοσία του
κυκλώματος μπορεί να γίνει από την θετική τάση
[Σημείο Α] του κυρίως τροφοδοτικού ισχύος , η
οποία σταθεροποιείται από την D3 και την R17, στα +15V.
Το σημείο Β συνδέεται σε ένα από τα δευτερεύοντα
AC του μετασχηματιστού τροφοδοσίας. Μόλις κλείσει
ο διακόπτης τροφοδοσίας AC, τότε μια
εναλλασσόμενη τάση εμφανίζεται στον ακροδέκτη Β,
ανορθώνεται από την D2 και τροφοδοτεί με αρνητική
τάση, μέσω της R9, το Q3, αυτό αποκόπτει και αρχίζει
να φορτίζεται ο C4 μέσω των R10-11. Όσο χρόνο λοιπόν
διαρκεί η φόρτιση του πυκνωτή , η είσοδος [+] του
συγκριτή IC2B βρίσκεται σε χαμηλή στάθμη σε σχέση
με την είσοδο [-]. Η έξοδος του IC2B, έχει χαμηλή
στάθμη, οπότε το Q4 παραμένει σε αποκοπή και ο RL1
παραμένει απενεργοποιημένος, η D6 είναι ΟΝ. Μόλις
ο C4 φορτιστεί , αλλάζει η κατάσταση του IC1Β,
ενεργοποιείται ο RL1, τα ηχεία συνδέονται στον
ενισχυτή , η D6 σβήνει. Όταν διακοπεί η τροφοδοσία
όλη η διαδικασία αναστρέφεται, και τα ηχεία
αποσυνδέονται , χωρίς να περάσουν ενοχλητικοί
θόρυβοι. Εάν όσο δουλεύει το κύκλωμα
παρουσιαστεί πρόβλημα συνεχούς τάσης στην έξοδο
του ενισχυτή τότε έχουμε αποδιέγερση του RL1 και
προστασία των ηχείων. Αυτό γίνεται με την βοήθεια
των Q1-2. Το ακουστικό σήμα από την έξοδο του
τελικού ενισχυτή, οδηγείται στο σημείο D, οι
εναλλασσόμενες τάσεις οδηγούνται στην γη μέσω
των C1-2, που δημιουργούν έναν μη πολικό πυκνωτή.
Συνεχείς τάσεις, μεγαλύτερες από +1.7V ή μικρότερες
από –4.8V, ενεργοποιούν άμεσα το Q1 ή το Q2
αντίστοιχα. Με την ενεργοποίηση των τρανζίστορ
κατεβαίνει η στάθμη της [+] εισόδου του IC1B, με
αποτέλεσμα να αποδιεγείρεται και ο RL1. Ένας άλλος
τομέας προστασίας που μας παρέχει το κύκλωμα
είναι η θερμική προστασία. Αυτή γίνεται με την
βοήθεια ενός αισθητήριου θερμοκρασίας την RTH, η
οποία είναι μια αντίσταση τύπου PTC (θετικού
συντελεστού θερμοκρασίας), και βρίσκεται
τοποθετημένη επάνω στην ψυχτρα, όπου βρίσκονται
και τα τρανζίστορ ισχύος. Η τιμή της αυξάνει με
την αύξηση της θερμοκρασίας, έως ότου το δυναμικό
στην είσοδο [-] του IC1Α, ανέβει πιο πάνω από την
στάθμη της εισόδου [+], η οποία καθορίζεται με τον
διαιρέτη τάσης R2-3. Μόλις η στάθμη στην είσοδο [-]
ξεπεράσει την στάθμη της εισόδου [+], η έξοδος του
IC1Α, μεταβαίνει σε χαμηλή στάθμη, υποχρεώνοντας
και το IC2Β να αλλάξει κατάσταση , να αποδιεγερθεί
ο RL1 και να ανάψει το D5, το οποίο δείχνει την
θερμική προστασία. Στο κύκλωμα το όριο πάνω από
το οποίο υπάρχει ένδειξη θερμικής προστασίας
είναι οι 70?C. Εάν παρουσιαστεί αστάθεια, σε αυτό το
στάδιο, στην λειτουργία του RL1, θα πρέπει να
αλλαχθεί η R4, με άλλη μικρότερης τιμής. Το κύκλωμα
δημοσιεύθηκε στο περιοδικό “Elektor” 12/95.
|
